Çocuklarda Lösemi Belirtileri Hafife Alınmamalı İlk İşaretler Gözden Kaçabilir
Çocuklarda löseminin ilk belirtileri ateş, halsizlik, morarma ve ağrıları içerir. Bu semptomlar sıklıkla başka hastalıklarla karıştırılarak teşhis gecikebilir. Prof. Dr. Cengiz Canpolat uyardı.
Çocuklarda görülen löseminin ilk belirtileri arasında ateş, halsizlik, solukluk, morarma, kanama ve kol-bacak ağrıları yer alıyor. Bu belirtiler sıklıkla başka sağlık sorunlarıyla karıştırılabildiği için hastalığın teşhisinde gecikmeler yaşanabiliyor.
Acıbadem Altunizade Hastanesi Çocuk Hematolojisi ve Çocuk Onkolojisi Uzmanı Prof. Dr. Cengiz Canpolat, kendiliğinden oluşan, sayısı artan ve geçmeyen morluklar ile uzun süren kol-bacak ağrılarının mutlaka hekim tarafından değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Prof. Dr. Canpolat, bu semptomların genellikle düşme, çarpma veya büyüme ağrısı gibi nedenlere bağlanarak göz ardı edilebildiğini belirtti.
Löseminin Nedenleri ve Gözden Kaçan Belirtileri
Löseminin nedenleri arasında genetik yatkınlık, nükleer radyasyon ve Epstein-Barr virüsü (EBV) gibi etkenler bulunuyor. 2-8 Kasım Lösemili Çocuklar Haftası dolayısıyla Prof. Dr. Cengiz Canpolat, hastalığın erken fark edilmesi için ebeveynlere önemli uyarılarda bulundu.
Halk arasında ‘kan kanseri’ olarak bilinen lösemi, kemik iliğinde başlayan ve lenfoid veya miyeloid öncül hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla vücuda yayılan bir hastalık. Çocukluk çağı kanserlerinin yaklaşık yüzde 25-30’unu oluşturan lösemi, en sık 2-5 yaş arasındaki çocuklarda görülüyor.
Erişkin lösemilerinde çevresel etkenler daha baskınken, çocuklarda genetik faktörler öne çıkıyor. Hücrelerdeki gen dengesinin bozulması (mutasyon) löseminin gelişmesine neden olabiliyor. Epstein-Barr virüsü, benzen gibi kimyasal maddeler ve ailedeki kanser geçmişi de lösemi riskini artıran faktörler arasında sayılıyor.
Löseminin erken teşhisindeki en büyük zorluk, belirtilerinin diğer çocukluk çağı hastalıklarıyla benzerlik göstermesi. Nedeni belirlenemeyen uzun süren ateş, karaciğer, dalak veya lenf bezlerindeki büyüme, burun ve diş eti kanamaları, idrar veya dışkıda kan görülmesi dikkat edilmesi gereken bulgular arasında. Lösemili çocukların yaklaşık yüzde 25’inde görülen kol ve bacak ağrılarının, ağrı kesicilere yanıt vermeyen durumlarda ‘büyüme ağrısı’ olarak geçiştirilmemesi gerektiği belirtildi.
Morlukları Değerlendirirken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Löseminin bir diğer önemli belirtisi yumuşak dokularda oluşan morluklardır. Prof. Dr. Cengiz Canpolat, morlukların herhangi bir darbe olmaksızın kendiliğinden oluşması, sayısının artması, büyük ve koyu renkli olması veya uzun süre geçmemesi durumlarında hekime başvurulması gerektiğini söyledi. Ailelerin, morlukların diz üstü yumuşak bölgelerde olup olmadığını, sayısını, kendiliğinden mi oluştuğunu ve iyileşme süresini değerlendirmeleri öneriliyor.
Şüpheli durumlarda ilk olarak kan sayımı gibi ön tetkikler yapılıyor. Lösemi şüphesi oluşması halinde hastanın pediatrik hematoloji-onkoloji bölümünde değerlendirilmesi gerekiyor. Kesin tanı için kemik iliği incelemesi yapılıyor. Tedavi süreci, hastalığın türü ve risk grubuna göre belirleniyor ve genetik/moleküler incelemelerle destekleniyor.
Son 20 yılda çocuk lösemilerinde tedavi başarısı önemli ölçüde arttı. Kemoterapi, akıllı ilaçlar ve hücresel tedavi yöntemleri sayesinde düşük riskli lenfoid lösemilerde başarı yüzde 95’e ulaşabiliyor. Genel başarı oranı ise yüzde 75-80 civarında seyrediyor. Tedavinin süresi, hastalığın özelliklerine ve çocuğun tedaviye yanıtına göre değişiklik gösteriyor.
Prof. Dr. Cengiz Canpolat, löseminin anne babanın davranışlarından kaynaklanmadığını ve bu konuda ailelerin kendilerini suçlamaması gerektiğini vurguladı. Hastalığın tedavisinde zamanında başlanan tedavi ve sağlık ekibiyle iş birliğinin önemi belirtildi.
Yorum Yap