Tiroit Kanseri Sıklığı Artıyor Erken Tanı Hayat Kurtarıyor
Tiroit kanseri vakaları artış gösteriyor. Uzmanlar, erken tanının hayat kurtardığını vurgulayarak risk faktörleri ve tedavi yöntemleri hakkında bilgi veriyor.
Tiroit bezi hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla oluşan tiroit kanserinin görülme sıklığı son 40 yılda 3 kat arttı. Sağlıksız beslenme, kanserojen maddelere maruz kalma ve obezite gibi etkenler artışta rol oynarken, şüpheli nodüllerin erken tanısı da önem kazanıyor. Acıbadem Altunizade Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Köstek, modern teknolojilerle tiroit kanserinin erken tespit edilip tedavi edilebildiğini belirtti. Ailesinde tiroit kanseri öyküsü olanlar ve radyasyon tedavisi almış kişiler, belirti olmasa dahi tarama amacıyla ultrasonografi ile değerlendirilmeli. Nodülü bulunanlar düzenli takipleri aksatmamalı.
Tiroit Nodülleri ve Kanser Tipleri
Boynun ön kısmında yer alan tiroit bezi, metabolizma ve vücut ısısı gibi yaşamsal işlevleri düzenleyen hormonları üretir. Bu dokudaki hücrelerin kontrolsüz çoğalması tiroit kanserine yol açar. Tiroit nodülleri yaygın olsa da küçük bir kısmı kanserlidir. En sık görülen ve yavaş seyreden papiller tip, daha nadir görülen ancak ölümcül olabilen anaplastik tipe göre daha yaygındır. Medüller tiroit kanseri ise hormon üretmeyen hücrelerden kaynaklanır.
Tiroit kanseri kadınlarda erkeklere göre 4 kat daha sık görülür. Bunun nedenleri tam bilinmese de hormonlar ve otoimmün hastalıkların etkisi düşünülüyor. İyot eksikliği, sağlıksız beslenme, obezite ve tütün kullanımı riski artırır. Çocukluk çağında radyasyon tedavisi görenler veya ailede tiroit kanseri/guatr öyküsü olanlar da risk altındadır.
Erken Tanı ve Tedavi Yöntemleri
Tiroit kanseri, kitle büyümeden veya çevre dokulara yayılmadan dışarıdan fark edilemeyebilir. Genellikle başka nedenlerle yapılan incelemelerde tesadüfen teşhis edilir. Kanser ilerledikçe boyunda şişlik, seste çatallanma, nefes darlığı, yutkunma güçlüğü gibi belirtiler ortaya çıkabilir. Bu belirtiler sonrası tedavi zorlaşır. Bu nedenle şüpheli nodüllerin erken dönemde saptanması büyük önem taşır.
Tiroit nodülünün kötü huylu olup olmadığını belirlemede biyopsi kritiktir. Ultrasonografide şüpheli nodül tespit edilirse ve risk bulguları varsa biyopsi yapılır. Kanserle uyumlu tanı konulursa, kötü huylu dokunun yayılmadan çıkarılması için cerrahi tedavi planlanır.
Erken tanı konulan tiroit kanserinde sadece tiroit bezinin bir tarafının alınması yeterli olabilir. Bu durumda hastaların ömür boyu hormon ilacı kullanma ihtiyacı ortadan kalkar. Ameliyat sonrası radyoaktif iyot tedavisine duyulan gereksinim de azalır. İleri evrede ise tiroit bezi ve lenf bezlerinin çıkarılması gerekebilir. Bu ameliyatlar daha uzun sürer ve komplikasyon riski yüksektir. İleri evrede ömür boyu tiroit ilacı kullanımı zorunlu hale gelir.
Erken tanı konulan tiroit kanserinde cerrahi tedavi önemli bir basamaktır. Günümüzde cerrahi müdahalelerden başarılı sonuçlar alınmakta ve hastaların yaşam süreleri etkilenmeden hayatlarına devam etmeleri sağlanmaktadır. Ameliyat genellikle boynun ön kısmında dört santimetrelik bir kesiden yapılır. Hastalar ertesi gün taburcu edilip 3-4 gün içinde normal yaşamlarına dönebilir. Deneyimli cerrahlar tarafından yapılan operasyonlarda komplikasyon riski düşüktür.
Yorum Yap